متن شماره 5
آنچه در این مطلب میخوانید:
برای ساختن برنامه های غیرمتمرکز باید بدونید شبکه آپتوس چیه و چه قدرتی داره. استفاده از شبکه آپتوس باعث میشه تا تمام هزینه های اضافی تراکنش های شما به صورت کامل حذف بشه. این شبکه با معماری خاص خودش سرعت انجام کارهای شما رو چندین برابر بیشتر می کنه.
کار کردن با بلاکچین Aptos به شما اجازه میده تا هزاران تراکنش رو به صورت موازی انجام بدید. این بستر نوین تمام مشکلات مربوط به کندی در سیستم های قدیمی رو به راحتی حل می کنه. برای دیدن مثال ها و اجرای عملی ادامه مطلب رو در کریپتونگار با دقت دنبال کنید.
ویژگی های کلیدی بلاکچین آپتوس
بلاکچین Aptos با یه هدف خیلی بزرگ یعنی حل کردن مشکل سه راهی بلاکچین (همون چالش همیشگی برای برقراری تعادل بین امنیت و مقیاس پذیری و غیرمتمرکز بودن) وارد بازار شده. این شبکه جوری طراحی شده که بتونه زیرساخت خیلی قرص و محکمی واسه برنامه های غیرمتمرکز (dApps) فراهم کنه تا توسعه دهنده ها بتونن برنامه های امن و مقیاس پذیر بسازن. تیم سازنده این پروژه که همون اعضای سابق پروژه دییم (Diem) توی شرکت متا (Meta) هستن، از تجربه های قبلی خودشون استفاده کردن تا یه سیستم ماژولار و منعطف طراحی کنن. البته بدونید که همیشه فهم پایه بازار با آموزش بلاکچین شروع میشه.
شبکه آپتوس از فناوری های مدرنی استفاده می کنه که اجازه می ده آپدیت های شبکه بدون هیچ دردسر یا قطعی خاصی انجام بشن. همین ویژگی باعث شده که خیلی ها بهش لقب قاتل سولانا رو بدن چون می خواد سرعت رو با امنیت خیلی بالا ترکیب کنه. توی این بخش می خوایم دقیق تر ببینیم که چه چیزهایی این شبکه رو از بقیه متمایز می کنه:
- استفاده از زبان برنامه نویسی موو (Move programming language) که یه زبان خیلی امن و منعطف واسه نوشتن قراردادهای هوشمند هستش
- سیستم اجرای موازی تراکنش ها که باعث می شه سرعت شبکه به صورت وحشتناکی بالا بره و معطلی نداشته باشه
- طراحی ماژولار که اجازه می ده بخش های مختلف شبکه رو بدون از کار افتادن کل سیستم ارتقا بدن
- قابلیت مدیریت نودها و اعتبارسنج ها با امنیت خیلی بالا که جلوی حملات مخرب رو می گیره
سرعت تراکنش ها و مقیاس پذیری
یکی از بزرگ ترین برتری های شبکه آپتوس نسبت به رقبای قدیمی تر خودش، توانایی پردازش تعداد خیلی زیادی تراکنش در ثانیه (TPS) هستش. این شبکه در حالت تئوری می تونه تا 100,000 تراکنش رو در ثانیه مدیریت کنه و حتی هدف نهایی تیم توسعه دهنده اینه که این عدد رو به 1 میلیون تراکنش برسونن. این سرعت خیره کننده به خاطر استفاده از موتور اجرای موازی هستش که برخلاف بلاکچین های قدیمی مثل بیت کوین که تراکنش ها رو یکی یکی و پشت سرهم پردازش می کردن، این شبکه می تونه کلی تراکنش رو هم زمان با هم جلو ببره.
همین موضوع باعث می شه که وقتی شبکه شلوغ می شه، کاربرها مجبور نباشن کلی منتظر بمونن تا انتقال پولشون انجام بشه. بلاکچین Aptos با این قدرت پردازش بالا می تونه میزبانی خیلی خوبی واسه بازی های بلاکچینی و پروژه های بزرگ مالی باشه که نیاز به سرعت لحظه ای دارن.

امنیت و مکانیسم اجماع
تیم سازنده برای اینکه امنیت شبکه آپتوس رو تضمین کنه، از یه سیستم اختصاصی به اسم تحمل خطای بیزانس آپتوس (AptosBFT) استفاده کرده. این پروتکل اجماع (روشی که نودهای شبکه برای تایید تراکنش ها با هم به توافق می رسن) جوری تنظیم شده که حتی اگه یک سوم اعتبارسنج های شبکه هم بخوان تقلب کنن یا از کار بیفتن، باز هم امنیت شبکه حفظ می شه و سیستم به کار خودش ادامه می ده.
استفاده از زبان موو هم امنیت رو دوچندان کرده چون این زبان جوری ساخته شده که جلوی خیلی از باگ های رایج و حملات هکری که توی شبکه های دیگه اتفاق می افته رو می گیره. بلاکچین Aptos با تمرکز روی این دوتا مورد یعنی پروتکل اجماع قوی و زبان برنامه نویسی امن، سعی داره به امن ترین بستر واسه قراردادهای هوشمند تبدیل بشه. این یعنی شما وقتی از این شبکه استفاده می کنید، خیالتون راحته که دارایی هاتون توی یه محیط کاملا ایمن جابه جا می شن.
بیشتر بخوانید: ارز دیجیتال چیست؟ آموزش رمز ارز به زبان ساده
هزینه های تراکنش و کارمزد شبکه
کارمزدهای پایین همیشه یکی از دغدغه های اصلی کاربرها بوده و شبکه آپتوس به خوبی تونسته این موضوع رو حل کنه. به خاطر ساختار بهینه و سرعت بالای شبکه، هزینه ای که بابت هر تراکنش پرداخت می کنید خیلی کمه و اصلا با شبکه هایی مثل اتریوم قابل مقایسه نیست. این کارمزدها با ارز بومی همین شبکه یعنی APT پرداخت می شه و جوری تنظیم شده که هم واسه کاربرها صرفه اقتصادی داشته باشه و هم واسه نودهایی که امنیت شبکه رو تامین می کنن انگیزه مالی ایجاد کنه.
استفاده از فناوری های جدید باعث شده که فرایند تایید تراکنش ها با کمترین منابع انجام بشه و همین موضوع قیمت نهایی کارمزد رو پایین نگه می داره. برای کسایی که روزانه تراکنش های زیادی دارن یا می خوان توی پروژه های دیفای (DeFi) فعالیت کنن، این ویژگی بلاکچین Aptos یه مزیت خیلی بزرگ حساب می شه چون دیگه بخش زیادی از سرمایه شون بابت هزینه های شبکه هدر نمی ره.

توکن APT چیست؟
توکن APT در واقع ارز دیجیتال بومی و اصلی شبکه آپتوس هستش که نقش زیرساختی رو توی این بلاکچین بازی می کنه. این توکن طبق استانداردهای لایه 1 طراحی شده و واسه کارهای مختلفی مثل پرداخت هزینه ها، امنیت و حکمرانی شبکه ازش استفاده می کنن. تعداد کل توکن هایی که واسه این پروژه در نظر گرفته شده حدود 1.09 میلیارد واحد هستش که بخش های مختلفی از اون بین انجمن، تیم توسعه دهنده و سرمایه گذارهای اولیه تقسیم شده.
جالبه بدونید که بیشتر از 550 میلیون واحد از این توکن ها مخصوص اکوسیستم و رشد پروژه های روی این شبکه کنار گذاشته شده تا کاربرها رو تشویق به استفاده از بلاکچین Aptos کنن. این ارز دیجیتال فقط یه دارایی واسه خرید و فروش نیست، بلکه موتور محرک کل این سیستم هستش که باعث می شه نودها با انگیزه بالا به فعالیت خودشون ادامه بدن و شبکه همیشه آنلاین بمونه.
برای درک بهتر ارزش این توکن، بد نیست به نحوه توزیع اون نگاهی بندازیم:
- اختصاص حدود 51 درصد از کل توکن ها به جامعه و اکوسیستم برای حمایت از پروژه های جدید
- در نظر گرفتن حدود 19 درصد برای بنیاد آپتوس جهت مدیریت بلندمدت شبکه
- قفل بودن توکن های تیم و سرمایه گذارهای بزرگ به مدت 4 سال برای جلوگیری از فروش ناگهانی
- آزاد شدن مرحله ای توکن ها که باعث می شه تورم شبکه به صورت کنترل شده جلو بره

کاربردهای توکن APT
توکن APT چندین وظیفه خیلی مهم رو توی شبکه آپتوس بر عهده داره که مهم ترینش پرداخت هزینه های تراکنش هستش. هر بار که شما بخواید یه جابه جایی انجام بدید یا با یه قرارداد هوشمند تعامل داشته باشید، مقدار کمی از این توکن رو به عنوان کارمزد پرداخت می کنید. علاوه بر این، سیستم استیکینگ (Staking: قفل کردن دارایی برای تامین امنیت) یکی دیگه از کاربردهای اصلی این توکن هستش که به کاربرها اجازه می ده با مشارکت در امنیت شبکه، پاداش دریافت کنن. بهتره قبل هر تراکنش، آموزش امنیت ارز دیجیتال کریپتونگار رو دنبال کن.
کسایی که این توکن رو دارن می تونن توی تصمیم گیری های مهم شبکه هم شرکت کنن که بهش حکمرانی (Governance) می گن. این یعنی شما با داشتن APT می تونید رای بدید که شبکه در آینده به کدوم سمت بره یا چه تغییراتی توی کدهای اون ایجاد بشه. بلاکچین Aptos با دادن این نقش های حیاتی به توکن خودش، باعث شده که تقاضا واسه اون همیشه وجود داشته باشه و ارزش شبکه حفظ بشه. انگیزه خرید این ارز واسه خیلی ها، همین مشارکت توی مدیریت و به دست آوردن سود از طریق استیکینگ هستش.
بیشتر بخوانید: قرارداد هوشمند چیست؟ راه های پیدا کردن اسمارت کانترکت
اکوسیستم و پروژه های مبتنی بر آپتوس
ببین، آپتوس یه بلاکچین لایه یکه که کلا ساختنش واسه اینکه برنامه های غیرمتمرکز یا همون dApp ها خیلی راحت و امن روش اجرا بشن. الانم کلی پروژه (بیشتر از ۱۰۰ تا) تو زمینه های مختلف مثل دیفای، NFT، صرافی های غیرمتمرکز، بازی و حتی شبکه های اجتماعی دارن تو این اکوسیستم فعالیت می کنن. زیربنای فنی شون هم رو زبان Move و ماشین مجازی خودشونه. تازه ۵۵۶ میلیون واحد توکن APT رو هم گذاشتن واسه یه برنامه ۱۰ ساله که خرج رشد اکوسیستم و جایزه و این حرفا بشه. اونایی هم که توکن APT دارن، می تونن توی تصمیم گیری های شبکه شرکت کنن. جالبیش اینه که خیلیا با بازی ارز دیجیتال هم بازی کردن هم درآمد ساختن.
پروژه های NFT و بازی های بلاکچینی
یکی از جاهایی که شبکه آپتوس خیلی روش مانور میده، همین بحث NFT و بازیه. با اینکه شاید اولویت اولشون نبوده، ولی چون سیستمش طوریه که می تونه کارها رو موازی انجام بده و مدل ذخیره سازیش هم بر پایه زبان Move هست، واسه مدیریت NFT ها عالی عمل می کنه.
این یعنی سرعت کاربرا واسه ساخت NFT و شارژ حسابشون خیلی میره بالا. چون می تونن چندتا آیتم رو با هم ترکیب کنن، هزینه تراکنش ها هم خیلی میاد پایین؛ جوری که واسه بازی های شلوغ، از شبکه ای مثل آوالانچ هم بهتره. ابزارهای توسعه اش هم کار رو واسه برنامه نویس ها راحت کرده تا زود اسکریپت هاشون رو ردیف کنن.

پلتفرم های دیفای و ابزارهای مالی
دیفای بخش مهمی از آپتوسه، ولی یه گیر بزرگ دارن: آپتوس با ماشین مجازی اتریوم (EVM) سازگار نیست. این یعنی پروژه هایی که روی اتریوم بودن یا کاربری که به اون فضا عادت کرده، سختشه بیاد سمت آپتوس. برنامه نویس ها هم باید وقت بذارن زبان Move و ابزارهای جدید رو یاد بگیرن که خب زمان بره. همین موضوع یه جور ریسک واسه بزرگ شدن پروژه های دیفای توی این شبکه حساب میشه.
توسعه دهندگان و اپلیکیشن های غیرمتمرکز (dApps)
همه چی به دست برنامه نویس هاست. اگه اونا بتونن با زبان Move و امنیت بالاش حال کنن و برنامه های خفن بنویسن، آپتوس می تونه از بقیه لایه یک ها جلو بزنه. البته یاد گرفتن این زبان جدید خودش یه چالش و ریسکه. برنامه هایی هم که الان هستن تنوع زیادی دارن؛ از صرافی و دیفای گرفته تا بازی و شبکه های اجتماعی.
آینده و نقشه راه بلاکچین Aptos
آینده شبکه آپتوس به این بستگی داره که چقدر بتونن به اون قول های فنی شون عمل کنن؛ مثلا هدفشون اینه که سرعت تراکنش ها رو از ۱۰۰ هزار تا در ثانیه برسونن به ۱ میلیون! برنامه توزیع توکن هاشون هم که ۱۰ ساله هست، نشون میده یه نقشه راه مالی بلندمدت دارن. موفقیتشون هم کلا در گرو اینه که تیم توسعه بتونه تجربه کاربری رو بهتر کنه و به وعده هایی که داده برسه.
جایگاه آپتوس در رقابت با دیگر بلاکچین های لایه یک
آپتوس کلا اومده که رقیب جدی واسه غول هایی مثل بیت کوین، اتریوم، سولانا، آوالانچ و بایننس اسمارت چین باشه. می خواد اون مشکل کندی و کارمزد بالای بقیه رو (مخصوصا موقعی که بازار NFT داغ میشه) با سیستم اجرای موازی و معماری جدیدش حل کنه تا یه تجربه روون تر به کاربرا بده.
بیشتر بخوانید: تفاوت اتریوم و اتریوم کلاسیک؛ ETH یا ETC کدام برای سرمایه گذاری بهتر است؟
فرصت های سرمایه گذاری و ریسک های احتمالی
سرمایه گذاری اینجا بدون ریسک نیست. بزرگترین ریسکش همون بحث عدم سازگاری با ماشین مجازی اتریوم (EVM) هست که باعث میشه پروژه ها سخت تر بیان سمتش. ریسک بعدی هم اینه که شاید نتونن اون قول های بزرگشون در مورد سرعت و مقیاس پذیری رو عملی کنن. رقابت با قدیمی های بازار هم که جای خود دارد. از طرفی، مدل آزاد شدن توکن ها ممکنه فشار فروش ایجاد کنه و نوسانات بازار NFT و بازی هم که کلا زیاده و باید حواست بهش باشه.

جمع بندی
شبکه آپتوس یه بلاکچین لایه یک خیلی سریع و مدرنه که تیم اصلیش همون سازنده های پروژه قبلی فیس بوک هستن. این بلاکچین Aptos با استفاده از زبان امن مو (Move) و قابلیت انجام همزمان تراکنش ها، تونسته سرعت رو به شدت ببره بالا و هزینه ها رو کم کنه.
هدف نهایی شون هم اینه که همه بتونن خیلی راحت و بدون دردسر از برنامه های غیرمتمرکز و بازی های بلاکچینی استفاده کنن. اگه می خواین بیشتر در مورد این دنیای هیجان انگیز و فرصت های سرمایه گذاریش بدونین، بقیه مقاله های کریپتونگار رو اصلا از دست ندین و با ما همراه باشین.