پرداخت خصوصی اتریوم با zkAPI به کاربران اجازه میده هزینه سرویس های هوش مصنوعی و APIهای پولی رو بدون ارتباط مستقیم اطلاعات مالی با فعالیت اونها تامین کنن. این سیستم با استفاده از اثبات دانش صفر، اعتبار موردنیاز رو تایید می کنه و ارتباط بین هویت کاربر، تراکنش و اطلاعات ارسالی به سرویس رو از هم جدا نگه می داره.
بر اساس جدیدترین اخبار ارز دیجیتال، بنیاد اتریوم با همکاری Open Anonymity Project از راه اندازی zkAPI خبر داده. این سیستم برای پرداخت سرویس های مبتنی بر مصرف طراحی شده و از اول اکتبر روی شبکه اصلی اتریوم فعال هست. هدف zkAPI اینه که سرویس ارائه دهنده بتونه درخواست کاربر رو پردازش کنه، بدون اینکه اطلاعات پرداخت اون رو به یک هویت مشخص یا سابقه مالی وصل کنه.
zkAPI چطور پرداخت خصوصی اتریوم رو ممکن می کنه؟
در zkAPI، کاربر دارایی هایی مثل ETH یا USDC رو داخل یک قرارداد Vault روی اتریوم قرار میده. بعد نرم افزار روی دستگاه کاربر یک اثبات دانش صفر تولید می کنه تا مشخص بشه یک اعتبار معتبر و خرج نشده برای پرداخت وجود داره. بدون اینکه معلوم بشه این اعتبار متعلق به کدوم سپرده یا کاربر هست.
بعد از تایید اثبات، سرور zkAPI یک کلید API موقت با سقف هزینه مشخص صادر می کنه و کاربر درخواستش رو مستقیم برای سرویس موردنظر می فرسته. وقتی کلید منقضی بشه، هزینه واقعی استفاده از سرویس از موجودی خصوصی کاربر کم میشه. در نتیجه، لازم نیست برای هر درخواست یک تراکنش جداگانه روی بلاکچین ثبت بشه.
کاربرد اولیه zkAPI روی چت بات ها و Agentهای هوش مصنوعی هست. اما این سیستم برای سرویس هایی مثل درخواست های RPC بلاکچین، تولید تصویر و ویدیو، VPN و پرداخت بین سرویس های ماشینی هم طراحی شده.

حریم خصوصی zkAPI کامل نیست
راه اندازی zkAPI به معنی ناشناس شدن کامل کاربر نیست. ارائه دهنده سرویس همچنان می تونه اطلاعاتی مثل IP، محتوای درخواست و زمان ارسال اون رو ببینه و در بعضی شرایط درخواست های مختلف رو به هم مرتبط کنه. بنابراین حریم خصوصی پرداخت با ناشناس بودن فعالیت کاربر در شبکه یا اینترنت یکی نیست.
نکته اصلی اینه که zkAPI ارتباط بین پرداخت و درخواست سرویس رو جدا می کنه. یعنی ارائه دهنده می تونه درخواست رو ببینه. اما اطلاعات مربوط به پرداخت رو دریافت نمی کنه و لایه پرداخت هم به محتوای درخواست دسترسی نداره. این پروژه در حال حاضر روی شبکه اصلی اتریوم اجرا شده و مستنداتش اون رو یک سیستم آزمایشی توصیف می کنن.
zkAPI در واقع نسخه اجرایی طرح ZK API Usage Credits هست که داویده کراپیس و ویتالیک بوترین در فوریه ۲۰۲۶ منتشر کرده بودن. حالا Open Anonymity Project این ایده رو همراه با بنیاد اتریوم به یک سیستم عملیاتی روی مین نت تبدیل کرده. سیستمی که می تونه استفاده از ارز دیجیتال برای سرویس های مبتنی بر مصرف رو خصوصی تر کنه.
به نظر شما استفاده از اثبات دانش صفر برای پرداخت سرویس های هوش مصنوعی می تونه حریم خصوصی کاربران رو بیشتر کنه؟ نظرات خودتون رو در بخش کامنت ها مطرح کنید.