انتزاع زنجیره یا Chain Abstraction یعنی چه و چرا کاربر مولتی‌ چین را حس نمی کند؟

انتزاع زنجیره (Chain Abstraction) (یا به عبارتی بهتر، چکیده زنجیره) یک مفهوم ساده برای پنهان کردن پیچیدگی های فناوری بلاکچین از دید کاربران هست. کلید درک چنین پیشرفتی تو آموزش ارز دیجیتال نهفته هست. دنیای بلاکچین در سال های اخیر به سمت معماری ماژولار و چند زنجیره ای حرکت کرده. ما صدها لایه اول (L1) و لایه دوم (L2) داریم که هر کدوم مثل جزیره هایی جداگانه عمل میکنن. این جزیره ها اگرچه به تنهایی کارآمد هستن، اما راه های ارتباطی بین اونها برای کاربر عادی، پیچیده، گران و ترسناکه.

​اینجاست که مفهوم انقلابی Chain Abstraction یا «انتزاع زنجیره» وارد میدان میشه. این مفهوم قراره همون کاری رو با وب ۳ انجام بده که مرورگرها با اینترنت انجام دادن. پنهان کردن پیچیدگی های فنی در پشت پرده و ارائه یک تجربه کاربری روان. اما انتزاع زنجیره دقیقا چیه و چگونه وعده میده که کلمه مولتی چین رو از دایره لغات روزمره کاربرا حذف میکنه؟ تو این مقاله از کریپتونگار، به کالبد شکافی این ترند بزرگ دنیای کریپتو میپردازیم.

انتزاع زنجیره (Chain Abstraction) چیست؟

برای درک مفهوم Chain Abstraction، باید توی آموزش بلاکچین کمی عمیق‌ تر بشیم.  انتزاع زنجیره (یا به عبارتی بهتر، چکیده بلاکچین) یعنی جزئیات غیرضروری و پیچیده در بلاکچین، برای سهولت کاربران حذف بشن. ​بیاید یه مثال از دنیای واقعی بزنیم. وقتی شما کلید برق رو میزنید تا لامپ روشن بشه، شما با یک رابط کاربری ساده (کلید) طرف هستین. نیاز نیست بدونین الکتریسیته چگونه تولید شده، چگونه از نیروگاه منتقل شده، ولتاژ اون چقدره یا سیم‌کشی داخل دیوار چگونه انجام شده. تمام این پیچیدگی ها از دید شما انتزاع (Abstract) شدن. شما فقط نیت میکنید (روشن شدن لامپ) و نتیجه رو میبینید.

تو دنیای بلاکچین، چین ابستکرشن (Chain Abstraction) تلاشیه برای پنهان کردن زیرساخت های فنی زنجیره های بلوکی از دید کاربر نهایی. به زبان ساده، این فناوری لایه ای هست که بین کاربر و بلاکچین های مختلف قرار میگیره. در این مدل، کاربر دیگه نیازی نداره بدونه که داراییش روی شبکه اتریومه یا بیس (Base) یا پالیگان (Polygon). کاربر تنها میخواد یک تراکنش انجام بده (مثلا خرید یک توکن یا ارسال پول). سیستم به صورت خودکار تمام کارهای سخت پشت صحنه مثل بریج کردن، تامین کارمزد و انتخاب شبکه رو انجام میده.

​درصورتیکه در بلاکچین سنتی، کاربران باید مستقیما با شبکه های مختلف تعامل داشته باشن؛ یعنی انتخاب زنجیره مناسب، مدیریت کیف پول های متعدد، تامین توکن بومی برای پرداخت کارمزد و انتقال دارایی بین شبکه ها بر عهده خود کاربر هست. این فرآیند علاوه بر پیچیدگی، احتمال خطا و از دست رفتن دارایی رو هم زیاد میکنه. در واقع بلاکچین سنتی کاربر رو مجبور می‌کنه با زیرساخت ها درگیر بشه، در حالی که Chain Abstraction تجربه‌ای شبیه اپلیکیشن های مدرن ارائه میده که در اون شبکه، پل های ارتباطی و فرآیندهای فنی بطور خودکار و هوشمند در پس‌زمینه اجرا میشن.

تکنولوژی پشت انتزاع زنجیره

انتزاع زنجیره فقط یه ایده برای بهبود تجربه کاربری نیست. این تکنولوژی بر پایه مجموعه‌ای از فناوری های پیشرفته ساخته شده که امکان تعامل یکپارچه با چندین بلاکچین رو فراهم می‌کنن. توی این مدل، کافیه که کاربر هدف خودشو مشخص کنه و بعد از اون لایه‌های زیرساختی مسئول انتخاب شبکه، انتقال دارایی، مدیریت کارمزدها و اجرای تراکنش‌ها می‌شن. این فرآیند از طریق معماری های ویژه، پروتکل های میان زنجیره‌ای و قراردادهای هوشمندسازی شده انجام میشه که در زیر بیشتر در موردشون میخونیم.

معماری انتزاع زنجیره

معماری چین ابسترکشن (Chain Abstraction) معمولا از یک لایه واسط میان کاربر و بلاکچین های مختلف تشکیل میشه. این لایه که گاهی بهش «لایه انتزاع» (Abstraction Layer) هم میگن، درخواست کاربر رو دریافت و بهترین مسیر اجرای اونو پیدا می‌کنه.

این فرایند ما رو با مفهومی به اسم «Intent-Based Architecture» یا معماری مبتنی بر نیت آشنا میکنه. در واقع کاربر به جای مشخص کردن جزئیات فنی تراکنش، فقط نتیجه مورد نظر خودشو اعلام میکنه. مثلا میگه «100 دلار USDC رو به بیت کوین تبدیل کن» و سیستم به صورت خودکار تصمیم میگیره که این عملیات روی کدوم شبکه، از طریق کدوم صرافی غیرمتمرکز و با چه مسیری انجام بشه.

این معماری معمولا شامل چند بخش اصلیه:

• کیف پول یا حساب هوشمند (Smart Account)

• موتور مسیریابی تراکنش ها (Routing Engine)

• لایه ارتباط میان زنجیره‌ای (Cross-Chain Infrastructure)

• سیستم مدیریت نقدینگی و کارمزد

همکاری این اجزا باعث می‌شه کاربر بدون نیاز به تغییر شبکه یا استفاده از بریج های مختلف، تجربه‌ای مشابه اپلیکیشن های Web2 داشته باشه.

پروتکل های رایج انتزاع زنجیره

برای پیاده‌سازی Chain Abstraction، به مجموعه‌ای از پروتکل های ارتباطی و زیرساختی نیاز هست تا امکان انتقال پیام و دارایی میان بلاکچین ها فراهم بشه. این پروتکل ها نقش ستون فقرات اکوسیستم انتزاع زنجیره رو به عهده دارن.

بعضی از شناخته‌شده‌ترین این پروتکل ها عبارتند از:

LayerZero: پروتکل انتقال پیام میان زنجیره‌ای که به برنامه های غیرمتمرکز اجازه میده روی چندین شبکه فعالیت کنن.

Axelar: شبکه‌ای برای برقراری ارتباط امن میان بلاکچین های مختلف و انتقال داده یا دارایی بین اونها.

Wormhole: زیرساختی برای انتقال پیام و دارایی بین اکوسیستم های مختلف مثل اتریوم، سولانا و آوالانچ.

Chain Signatures در NEAR: راهکاری که امکان کنترل دارایی های موجود در شبکه های مختلف رو از طریق یک حساب واحد فراهم میکنه.

Particle Network و OneBalance: پروژه هایی هستن که به طور اختصاصی روی ایجاد تجربه کاربری بدون نیاز به مدیریت چندین کیف پول و چندین شبکه تمرکز دارن.

هدف مشترک تمام این پروتکل ها حذف مرزهای فنی میان زنجیره ها و ایجاد یک محیط یکپارچه برای کاربران و توسعه دهندگان هست.

قراردادهای هوشمند در محیط انتزاعی

یکی از مهمترین اجزای اکوسیستم Chain Abstraction، قراردادهای هوشمند هستن. برخلاف مدل سنتی که هر تراکنش بصورت مستقیم توسط کاربر امضا و اجرا میشه، توی محیط های انتزاعی قراردادهای هوشمند نقش هماهنگ کننده و مدیر عملیات رو بر عهده میگیرن.

این قراردادها می‌تونن چند وظیفه رو بصورت همزمان انجام بدن؛ مدیریت دارایی روی چند شبکه، پرداخت خودکار کارمزدها، اجرای تراکنش های چند مرحله‌ای و تعامل با پروتکل های مختلف دیفای از وظایف اونهاست. همینطور با استفاده از مفهوم Account Abstraction، کاربران میتونن از قابلیت هایی مثل بازیابی اجتماعی کیف پول، پرداخت کارمزد با توکن های مختلف و انجام چند عملیات در قالب یک تراکنش واحد بهره‌مند بشن.

حالا بهتر درک میکنیم که چطور قراردادهای هوشمند در معماری انتزاع زنجیره بعنوان یک لایه هماهنگ کننده عمل میکنن و اینطوری پیچیدگی های فنی رو از دید کاربر پنهان و تجربه‌ای آسون، امن و شببیه به اپلیکیشن های متداول اینترنتی ارائه میدن.

چرا وب ۳ به Chain Abstraction نیاز دارد؟

با وجود همه‌ی پیشرفت های فنی، وب ۳ هنوز در مرحله ای اولیه از پذیرش گسترده قرار داره. یکی از دلایل اصلی این مسئله، تجربه کاربری نامناسب و پیچیده هست. تو وب ۲ یک کاربر معمولی، فقط بر روی یک دکمه کلیک میکنه و نتیجه رو دریافت میکنه. تو وب ۳ باید با مفاهیمی مثل شبکه های مختلف، توکن های گس و غیرقابل استفاده، کارمزدهای متغیر و ریسک های امنیتی بریج‌ها دست و پنجه نرم کنه. این تجربه، نه تنها زمان بره، بلکه برای بسیاری از افراد غیرفنی کاملا نامفهوم و دلسرد کننده هست.

بیشتر بخوانید: اهمیت حریم خصوصی در وب3 (Web3)

بنابراین، برای رسیدن به مرحله‌ی جذب کاربرای عمومی همون طور که در فضای اینترنت قدیمی و سنتی اتفاق افتاد، وب ۳ هم به یه راه‌حلی نیاز داره؛ راه حلی که تمام این پیچیدگی ها رو از دید کاربر نهایی حذف کنه. Chain Abstraction دقیقا همین نقش رو ایفا میکنه. فراهم سازی یک لایه انتزاعی که کاربر رو از زیرساخت های پیچیده جدا میکنه و تجربه ای یکپارچه و بدون اصطکاک ارائه میده.

مشکل تجربه کاربری در معماری های چند زنجیره ای

معماری های چند زنجیره ای (Multi-chain) در سال های اخیر به عنوان پاسخی به مشکلات مقیاس پذیری و انحصار اتریوم مطرح شدن. اما این تنوع، هزینه‌ی تجربه کاربری رو به شدت افزایش داده. کاربرا باید شبکه هایی مثل Base ،Arbitrum ،Optimism ،Polygon ،Solana و غیره رو بشناسن. بدونن هر کدوم چه کارمزدهایی دارن، چطور بین اونها دارایی انتقال بدن و چه اپلیکیشن هایی در کدوم زنجیره فعال هستن.

این وضعیت فضایی شبیه به اینترنت پیش از استانداردسازی را ایجاد کرده؛ دورانی که کاربرها برای دسترسی به خدمات مختلف باید با سیستم ها و پروتکل های گوناگون سروکار داشتند. برای یک کاربر عادی، تجربه فعلی Web3 شبیه قدم گذاشتن در جنگلی تاریک و پر از مسیرهای ناشناخته هست.

بیشتر بخوانید: تعامل میان زنجیره ای چیست؟

چالش‌های کاربر: سوییچ شبکه، بریج و کارمزدها

​بیایید دقیق تر به مشکلات کاربر نگاه کنیم:

• ​سوییچ شبکه (Network Switching): یکی از آزاردهنده ترین پیامها تو کیف پول ها اینه: "You are on the wrong network". کاربر برای تعامل با یک dApp باید دائما شبکه کیف پول خودش رو تغییر بده. این کار هم خسته کنندس و هم کاربر رو گیج میکنه.
• بریج (Bridges): پل های میان شبکه ای پاشنه آشیل امنیت در کریپتو هستن. طی سال‌های گذشته میلیاردها دلار در هک های مربوط به بریج ها از دست رفته. علاوه بر ریسک امنیتی، بریج کردن نیازمند صبر (گاهی تا چند روز برای نهایی شدن تراکنش) و هزینه هست و کاربر باید بدونه کدوم بریج امنه و کدوم توکن رپد شده (Wrapped Token) معتبره.
• کارمزدها (Gas Fees): این بزرگترین مانع هست. شما USDC دارین اما برای انتقال اون روی شبکه اپتیمیزم نیاز به ETH هست. روی شبکه پالیگان نیاز به MATIC و روی شبکه آوالانچ نیاز به AVAX دارین. 

انتزاع زنجیره چگونه تجربه مولتی چین را پنهان می کند؟

اجرای Chain Abstructure بر پایه‌ی ترکیبی از فناوری های هوشمند و معماری های نوین استواره. درک این مکانیسم ها نشون میده که چگونه جادوی ناپدید شدن مولتی چین رخ میده.

بیشتر بخوانید: Chainlink، کلید آینده قراردادهای هوشمند

تعامل با چند بلاکچین از طریق یک رابط واحد

کلید این قابلیت، یک لایه انتزاع هوشمند (Smart Abstraction Layer) هست که بین کاربر و شبکه های مختلف بلاکچین قرار میگیره. این لایه میتونه در قالب یک کیف پول هوشمند (Smart Account)، یک پروتکل واسطه یا حتی یک dApp پیاده سازی بشه و دسترسی به چندین بلاکچین رو از طریق یک رابط کاربری واحد فراهم کنه. در نتیجه، کاربر به جای درگیر شدن با شبکه های مختلف، فقط با یک محیط یکپارچه و ساده کار میکنه.

عملکرد این سیستم معمولا بر پایه مفهوم «قصد کاربر» (User Intent) هست. برای مثال، کاربر فقط درخواست میکنه که «50 واحد USDC من رو در بهترین فرصت سرمایه گذاری قرار بده». بعد از اون، لایه انتزاع به صورت خودکار بررسی میکنه که دارایی کاربر روی کدوم شبکه قرار داره، بهترین مسیر انتقال چیه، چه هزینه هایی وجود داره و تراکنش باید چطور انجام بشه. در نهایت هم نتیجه به شکلی ساده و قابل فهم به کاربر نمایش داده میشه.

یکی از مهم ترین مزایای این رویکرد، کاهش نیاز به جابجایی مداوم بین شبکه ها و کیف پول های مختلفه. در مدل سنتی Web3، کاربران معمولا مجبور هستن برای استفاده از اکوسیستم های مختلف، چندین کیف پول یا حساب جداگانه داشته باشن و مرتب بین شبکه های گوناگون سوییچ کنن. اما در Chain Abstraction این پیچیدگی ها در پشت صحنه مدیریت میشن و کاربر میتونه بدون دردسر از خدمات چندین بلاکچین استفاده کنه. نتیجه نهایی، تجربه ای ساده تر، روان تر و نزدیک تر به اپلیکیشن های امروزی وب هست.

حذف نیاز به انتخاب شبکه توسط کاربر

یکی از تغییرات بنیادی که Chain Abstraction ایجاد میکنه، حذف نیاز کاربر به انتخاب آگاهانه‌ی شبکه هست. در مدل فعلی، اپلیکیشن ها معمولا از کاربر میخوان که شبکه مورد نظر رو انتخاب کنه یا حداقل تنظیمات کیف رو تغییر بده. اما در یک سیستم انتزاعی، این مسئولیت کاملا به عهده‌ی سیستمه.

این تغییر، نه تنها راحتی کاربر رو افزایش میده، امنیت رو هم بهبود میبخشه. چراکه کاربر دیگه به طور تصادفی داراییش رو به شبکه‌ی اشتباه ارسال نمیکنه یا از بریج های غیرقابل اعتماد استفاده نمیکنه.

پنهان کردن پیچیدگی های شبکه های مختلف

یکی از مهم ترین اهداف Chain Abstraction اینه که تفاوت های فنی بین بلاکچین های مختلف رو از دید کاربر پنهان کنه. در شرایط عادی، هر شبکه قوانین، استانداردها و ساختار مخصوص خودش رو داره. برای مثال، توکن های شبکه اتریوم معمولا از استاندارد ERC-20 استفاده میکنن، در حالی که شبکه هایی مثل سولانا ساختار متفاوتی برای مدیریت دارایی ها دارن. علاوه بر این، مدل کارمزدها، سرعت پردازش تراکنش ها و حتی نحوه تعامل با قراردادهای هوشمند در هر بلاکچین متفاوته. یادگیری و مدیریت همه این تفاوت ها برای کاربران عادی کار ساده ای نیست.

Chain Abstraction این پیچیدگی ها رو به پشت صحنه منتقل میکنه. وقتی کاربر یک درخواست ثبت میکنه، سیستم به صورت خودکار شبکه مناسب رو انتخاب میکنه، کارمزدها رو محاسبه میکنه، تفاوت استانداردهای توکن رو مدیریت میکنه و بهترین مسیر اجرای تراکنش رو پیدا میکنه. حتی اگر یک عملیات نیازمند تعامل با چند بلاکچین مختلف باشه، کاربر فقط نتیجه نهایی رو میبینه. به این ترتیب، استفاده از Web3 دیگه نیازمند آشنایی عمیق با مفاهیمی مثل گس فی، استانداردهای توکن یا زمان نهایی شدن تراکنش ها نیست و تجربه ای ساده تر و نزدیک تر به اپلیکیشن های رایج اینترنتی در اختیار کاربران قرار میگیره.

مدیریت خودکار کیف پول ها و آدرس ها در چند بلاکچین

در دنیای Web3 کاربران معمولا باید چندین کیف پول، آدرس و حتی عبارت بازیابی مختلف رو مدیریت کنن. حتی ممکنه دارایی های یک کاربر روی شبکه های متفاوتی مثل اتریوم، آربیتروم، پالیگان یا سولانا پراکنده شده باشه. این موضوع نه تنها کار با بلاکچین رو پیچیده تر میکنه، بلکه احتمال خطا در مدیریت دارایی ها رو هم افزایش میده.

Chain Abstraction تلاش میکنه این مشکل رو با ایجاد یک لایه مدیریتی یکپارچه حل کنه. در این مدل، کاربر به جای درگیر شدن با چندین آدرس و کیف پول مختلف، یک حساب یا رابط واحد در اختیار داره و سیستم در پشت صحنه ارتباط با شبکه های مختلف رو مدیریت میکنه. به این ترتیب، دارایی های موجود در بلاکچین های گوناگون میتونن در قالب یک نمای واحد نمایش داده بشن و کاربر بدون نیاز به جابجایی مداوم بین کیف پول ها یا وارد کردن تنظیمات جدید، به دارایی های خودش دسترسی داشته باشه.

این رویکرد علاوه بر ساده تر کردن تجربه کاربری، ریسک اشتباهات رایج مثل ارسال دارایی از آدرس یا شبکه نادرست رو هم کاهش میده. در نهایت، هدف اینه که استفاده از Web3 بیشتر شبیه استفاده از اپلیکیشن های مدرن اینترنتی باشه؛ جایی که کاربر روی انجام کار مورد نظرش تمرکز میکنه، نه روی مدیریت پیچیدگی های فنی زیرساخت.

چرا کاربر دیگر مولتی چین را حس نمی کند؟

وقتی انتزاع زنجیره به درستی پیاده سازی بشه، درک کاربر از فناوری زیربنایی به کلی تغییر میکنه. 

یکپارچه شدن تجربه کاربری در پس زمینه

Chain Abstraction همه پیچیدگی های مربوط به کار با چند بلاکچین مختلف رو به پشت صحنه منتقل میکنه. در مدل فعلی Web3، کاربر معمولا باید بدونه هر اپلیکیشن روی چه شبکه ای قرار داره، دارایی خودش رو بین زنجیره ها جابجا کنه و گاهی حتی از چند ابزار مختلف برای انجام یک کار استفاده کنه. اما در معماری انتزاع زنجیره، بیشتر این مراحل به صورت خودکار انجام میشن.

برای مثال، ممکنه بخشی از یک تراکنش روی اتریوم انجام بشه، نقدینگی از یک لایه دوم تامین بشه و مرحله نهایی روی شبکه دیگه ای اجرا بشه. با این حال، کاربر فقط یک درخواست ثبت میکنه و یک نتیجه نهایی تحویل میگیره. در واقع چندین بلاکچین و پروتکل مختلف در پشت صحنه با هم همکاری میکنن، اما همه چیز از دید کاربر مثل کار کردن با یک اپلیکیشن واحد به نظر میرسه.

همین موضوع باعث میشه تجربه کاربری Web3 بسیار ساده تر و روان تر بشه. کاربر دیگه لازم نیست مدام درگیر انتخاب شبکه، انتقال دارایی یا بررسی مسیر انجام تراکنش باشه. درست مثل زمانی که از یک سایت یا اپلیکیشن اینترنتی استفاده میکنیم و هیچ توجهی به سرورها، دیتابیس ها یا زیرساخت های فنی پشت پرده نداریم، در Chain Abstraction هم تمرکز کاربر روی انجام کار مورد نظرشه، نه روی نحوه ارتباط بین بلاکچین ها.

حذف تصمیم های فنی از مسیر کاربر

در Web3 کاربران برای انجام ساده ترین کارها هم باید تصمیم های فنی زیادی بگیرن. انتخاب شبکه مناسب، پیدا کردن یک بریج امن، تامین توکن مورد نیاز برای کارمزد و تشخیص بهترین مسیر انتقال دارایی، همگی جزو کارهایی هستن که امروز بر عهده کاربر قرار دارن. این در حالیه که بیشتر افراد فقط میخوان یک دارایی ارسال کنن، یک توکن بخرن یا از یک اپلیکیشن غیرمتمرکز استفاده کنن. همین ضعف مانع پذیرش گسترده اون شده.

اما Chain Abstraction این روند رو تغییر میده. دیگه لازم نیست کاربر تصمیم بگیره از کدام شبکه استفاده کنه یا کارمزد تراکنش را با چه توکنی بپردازه. لایه انتزاع با بررسی شرایط موجود، مسیر مناسب را انتخاب کرده و مراحل لازم را به صورت خودکار انجام میده.

نتیجه این رویکرد، تجربه ای ساده تر و کم خطاتر برای کاربرانه. وقتی تصمیم های فنی از مسیر کاربر حذف میشن، احتمال اشتباهاتی مثل انتخاب شبکه نادرست، پرداخت کارمزد در زنجیره اشتباه یا استفاده از ابزارهای نامعتبر هم کاهش پیدا میکنه. به همین دلیل بسیاری از کارشناسان، حذف پیچیدگی های تصمیم گیری رو یکی از مهم ترین قدم ها برای نزدیک شدن تجربه Web3 به استانداردهای رایج Web2 میدونن.

تمرکز بر خروجی نهایی به جای زیرساخت بلاکچین

به عنوان مثال، زمانی که شما از یک سرویس آنلاین مثل Airbnb استفاده میکنی، به پروتکل های رزرو هتل، سیستم‌های پرداخت بین بانکی یا قوانین محلی شهر مقصد فکر نمیکنی. شما روی خروجی نهایی (یک اقامتگاه خوب در سفر) متمرکز میشید. Chain Abstraction همین انتقال تمرکز رو تو وب۳ ایجاد میکنه. کاربر به دنبال سود بهتر، هزینه کمتر، بازی جذاب‌تر یا تجربه اجتماعی روان‌تره، نه تعامل با بلاکچین اتریوم. وقتی زیرساخت نامرئی بشه، ارزش واقعی برنامه ها در مرکز توجه قرار میگیره.

شباهت تجربه کاربری Web3 به اپلیکیشن های Web2

​بزرگترین موفقیت انتزاع زنجیره، زمانیه که اپلیکیشن های غیرمتمرکز (dApps) از نظر سهولت استفاده، غیرقابل تشخیص از اپلیکیشن های Web2 بشن.

​بیایید به سیستم بانکی یا ایمیل نگاه کنیم:

• ​ایمیل: شما میتونید از Gmail به Yahoo ایمیل بفرستین بدون اینکه بدونین پروتکل های SMTP یا IMAP چگونه کار میکنن یا سرورهای اونها کجا هستن. این یه تجربه "Chain-Agnostic" در دنیای وب ۲ هست.
• ​بانکداری: وقتی کارت میکشین، مهم نیست بانک شما چیه و بانک فروشنده چیه و از چه سوییچ بین بانکی استفاده میشه. تراکنش در هر صورت انجام میشه.

​Chain Abstraction میخواد همین استاندارد رو به کریپتو بیاره. کاربر باید بتونه وارد یه بازی وب ۳ بشه. با کارت اعتباری یا هر توکنی که داره آیتم بخره و بازی کنه، بدون اینکه بدونه این بازی روی شبکه Immutable X هست یا Polygon. لاگین کردن با ایمیل (به جای کلمات بازیابی)، پرداخت کارمزد با هر دارایی و تعامل آنی، استاندارد هایی هستن که فاصله بین وب ۲ و وب ۳ رو پر میکنن. کاربر دیگه مولتی چین رو حس نمیکنه، همونطور که کاربر اینترنت مولتی سرور بودن وب رو حس نمیکنه.

مزایا و محدودیت های Chain Abstraction 

​حرکت به سمت Chain Abstraction تنها یک بهبود ظاهری نیست، یک ضرورت برای بقا و رشد اکوسیستم بلاکچینه و مزایا و البته محدودیت هایی هم داره.

مزایا

بهبود تجربه کاربری و کاهش اصطکاک

​اولین و واضح‌ترین مزیت، بهبود دراماتیک تجربه کاربری (UX) هست.

• ​خداحافظی با ترک سبد خرید: در حال حاضر بسیاری از کاربرا وقتی با مراحل پیچیده بریج و خرید توکن مواجه میشن، از انجام تراکنش منصرف میشن. انتزاع زنجیره نرخ تبدیل (Conversion Rate) رو به شدت افزایش میده.
• ​امنیت بالاتر برای کاربر: با حذف نیاز به تعامل دستی با بریج ها، احتمال خطای انسانی کاهش پیدا میکنه. همچنین برای شبکه های مختلف، احتمال خطای انسانی (مثل ارسال به آدرس اشتباه یا تعامل با قراردادهای مخرب فیشینگ) کاهش پیدا میکنه. کیف پول های هوشمند میتونن محدودیت های امنیتی بهتری اعمال کنن.
• ​ورود تازه واردها (Onboarding): برای کسی که هیچ دانشی از کریپتو نداره، توضیح دادن اینکه اتریوم لایه ۱ هست و آربیتروم لایه ۲ دشواره. حتی مفاهیم پایه مثل خرید و فروش هم میتونه پیچیده باشه، مگر اینکه از مسیرهایی مثل آموزش ترید ارز دیجیتال شروع کنه با Chain Abstraction، ورود به دنیای کریپتو به سادگی نصب یک اپلیکیشن موبایل میشه.

افزایش مقیاس پذیری و یکپارچگی نقدینگی

​مزایای این فناوری فقط برای کاربر نهایی نیست، برای توسعه دهندگان و سلامت کلی بازار هم حیاتیه. 

• ​یکپارچگی نقدینگی (Unified Liquidity): مشکل بزرگ دیفای امروز، تکه تکه شدن نقدینگیه. یه صرافی غیرمتمرکز روی یک شبکه، نقدینگی بالا داره و روی شبکه دیگه نقدینگی کم. انتزاع زنجیره اجازه میده تا نقدینگی در لایه های مختلف به هم متصل بشه. این یعنی اسلیپج (Slippage) کمتر و قیمت های بهتر برای تریدرها.
• ​توسعه آسان تر: توسعه دهندگان دیگه مجبور نیستن اپلیکیشن خودشون رو روی ۱۰ زنجیره مختلف اجرا کنن. همچنین برای جذب کاربر تو هر کدوم جداگانه بجنگن. اونها میتونن اپلیکیشن رو روی یک زنجیره بسازن و به لطف Chain Abstraction، کاربرا از تمام زنجیره های دیگه به اون دسترسی داشته باشن. این مفهوم به توسعه دهندگان اجازه میده تا بر اساس قابلیت های فنی یک زنجیره اون رو انتخاب کنن، نه فقط بر اساس اینکه کاربرا کجا هستن.

محدودیت ها و چالش ها

• وابستگی به واسطه ها
  در این مدل کاربر مستقیم با بلاکچین ها کار نمیکنه و همه چیز از طریق لایه های میانی انجام میشه. اگر این واسطه ها محدود یا متمرکز باشن، خودش میتونه یک نقطه کنترل جدید در اکوسیستم ایجاد کنه.
• ریسک های امنیتی و اعتماد
  چون بیشتر فرآیندها پشت صحنه انجام میشن، کاربر باید به لایه انتزاع اعتماد کنه. هر مشکل امنیتی یا باگ در این لایه میتونه مستقیم روی دارایی کاربر اثر بذاره.
• پیچیدگی زیرساخت و نبود استاندارد واحد
  با اینکه تجربه کاربر ساده تر میشه، اما در پشت صحنه سیستم خیلی پیچیده تره. هنوز هم استاندارد مشخصی برای همه پیاده سازی ها وجود نداره و این موضوع میتونه باعث ناسازگاری بین پروژه ها بشه.

جمع بندی

انتزاع زنجیره نه فقط یک راه حل تکنیکی، یک باز تعریف کلی از تجربه کاربری در وب ۳ هست. این مفهوم، مرزهای مصنوعی بین بلاکچین ها رو از دید کاربر نهایی پاک میکنه. به اون این امکان رو میده که بدون نیاز به مهارت های فنی، تمام مزایای فناوری بلاکچین رو تجربه کنه. با این رویکرد، وب ۳ میتونه از یک زمینه‌ی انحصاری برای کاربرای حرفه‌ای، به یک عرصه‌ی عمومی و در دسترس تبدیل بشه. همون طور که اینترنت در دهه های ۹۰ و سال ۲۰۰۰ میلادی این تحول رو تجربه کرد.

آینده وب ۳ جاییه که دیگه کسی نمیپرسه "روی کدوم شبکه هستی؟"، بلکه میپرسه "چه اپلیکیشنی استفاده میکنی؟". این همون لحظه ایه که بلاکچین واقعا برای پذیرش جهانی آماده میشه. پروژه‌هایی مثل NEAR Protocol ،Particle Network و راهکارهای لایه دوم اتریوم همگی با سرعت به این سمت حرکت میکنن تا رویای ارزش بدون مرز رو محقق کنند. مقالات بیشتر رو در وب سایت کریپتونگار مطالعه کنید.